Ogrzewanie elektryczne za pomocą kotła do centralnego ogrzewania jest postrzegane jako rozwiązanie komfortowe i bezobsługowe, jednak jego opłacalność jest silnie uzależniona od kilku czynników. Ten artykuł przeprowadzi Was przez kluczowe aspekty, analizując koszty, porównując z alternatywami i wskazując, kiedy warto rozważyć tę technologię w Waszych domach.
Kocioł elektryczny kiedy warto go rozważyć
- Koszty eksploatacji kotła elektrycznego są wysokie, ale maleją znacząco w połączeniu z fotowoltaiką i taryfą dwustrefową (G12).
- Inwestycja w kocioł elektryczny to wydatek od 2 000 do 7 000 zł plus montaż.
- Prawidłowy dobór mocy (50-110 W/m²) jest kluczowy dla efektywności i kosztów.
- Dostępne są kotły jednofunkcyjne, dwufunkcyjne i akumulacyjne, dopasowane do różnych potrzeb.
- Ogrzewanie elektryczne jest ekologiczne na poziomie gospodarstwa domowego, bez lokalnej emisji spalin.
- Możliwe jest uzyskanie dotacji z programu "Czyste Powietrze" (do 66 000 zł) na wymianę starego źródła ciepła.
Piec elektryczny do CO czy to najdroższa opcja na rynku? Sprawdzamy fakty i mity
Ogrzewanie elektryczne często budzi obawy o wysokie rachunki, co sprawia, że wiele osób od razu skreśla je jako potencjalne rozwiązanie. Jednak rzeczywistość jest bardziej złożona. W pewnych warunkach, o których szerzej opowiemy, kocioł elektryczny może okazać się zaskakująco atrakcyjną, a nawet opłacalną opcją, zwłaszcza gdy weźmiemy pod uwagę jego zalety związane z komfortem i ekologią na poziomie lokalnym.
Dlaczego ogrzewanie prądem zyskuje na popularności mimo wysokich cen energii?
Zainteresowanie kotłami elektrycznymi rzeczywiście rośnie, co jest spowodowane kilkoma trendami. Po pierwsze, coraz więcej osób zwraca uwagę na kwestie ekologiczne i chce ograniczyć lokalną emisję spalin, a kocioł elektryczny w tym aspekcie wypada doskonale. Po drugie, rozwój technologii, zwłaszcza w połączeniu z rosnącą popularnością fotowoltaiki, otwiera nowe możliwości obniżenia kosztów eksploatacji. Często kocioł elektryczny nie jest jedynym źródłem ciepła, a stanowi uzupełnienie dla innych systemów, np. kominka, lub jest w pełni zasilany przez własną instalację PV. Według danych Cupomat.pl, koszty ogrzewania elektrycznego w 2024 roku mogą być niższe niż się powszechnie uważa, szczególnie przy odpowiednim podejściu do instalacji i taryf.
Bezpieczeństwo i wygoda, których nie dają inne systemy
Jedną z największych zalet kotłów elektrycznych jest ich wysoki poziom bezpieczeństwa. Brak spalania oznacza brak emisji szkodliwych substancji, tlenku węgla czy ryzyka wybuchu gazu. Nie ma też obaw o wycieki czynnika grzewczego czy konieczność składowania paliwa, jak w przypadku kotłów na węgiel czy pellet. Kotły elektryczne są również niezwykle wygodne w użytkowaniu są praktycznie bezobsługowe, wymagają jedynie okresowego serwisu. Precyzyjna regulacja temperatury pozwala na łatwe dostosowanie ciepła do indywidualnych potrzeb, a kompaktowe rozmiary ułatwiają ich montaż nawet w niewielkich pomieszczeniach.
Ekologia na poziomie domu zero spalin i smogu
Kocioł elektryczny jest rozwiązaniem, które w kontekście lokalnym jest w pełni ekologiczne. Nie emituje on żadnych spalin ani pyłów do atmosfery, co przyczynia się do poprawy jakości powietrza w najbliższym otoczeniu domu. Oznacza to brak smogu i szkodliwych związków wydzielanych bezpośrednio z naszego systemu grzewczego. Należy jednak pamiętać, że ogólna ekologiczność ogrzewania elektrycznego zależy od tego, w jaki sposób produkowana jest energia elektryczna w danym regionie. Jeśli prąd pochodzi ze źródeł odnawialnych, jest to rozwiązanie w pełni przyjazne dla środowiska.
Ile realnie kosztuje ogrzewanie prądem w 2026 roku? Analiza kosztów zakupu i eksploatacji
Kwestia kosztów jest z pewnością najważniejszym czynnikiem, który decyduje o wyborze systemu grzewczego. Analiza zarówno początkowej inwestycji, jak i bieżących wydatków eksploatacyjnych jest kluczowa, aby ocenić, czy ogrzewanie elektryczne jest dla nas opłacalne.
Koszt inwestycyjny: cena kotła, instalacji i dodatkowego osprzętu
Sam kocioł elektryczny to wydatek rzędu od 2 000 do 7 000 złotych, w zależności od jego mocy, marki i zaawansowania technologicznego. Do tej kwoty należy doliczyć koszty montażu, które mogą się różnić w zależności od regionu i złożoności instalacji. W niektórych przypadkach konieczne może być również zainstalowanie dodatkowego osprzętu, takiego jak zbiornik buforowy czy pompa obiegowa, co również wpłynie na ostateczny koszt inwestycji. Mimo to, w porównaniu do niektórych innych systemów grzewczych, takich jak pompy ciepła, początkowy koszt zakupu kotła elektrycznego jest zazwyczaj niższy.
Roczne rachunki za prąd symulacja dla domu 100 m² w 3 standardach energetycznych
Symulacja rocznych kosztów ogrzewania dla domu o powierzchni 100 m² w sezonie 2026 pokazuje, jak duży wpływ na rachunki ma standard energetyczny budynku. W przypadku dobrze izolowanego, energooszczędnego domu, koszty mogą wynieść około 2 500 zł rocznie. Natomiast dla budynku o słabej izolacji termicznej, te same koszty mogą sięgnąć niemal 7 000 zł. Należy podkreślić, że są to szacunki przy założeniu, że kocioł elektryczny jest jedynym źródłem ciepła, zasilanym prądem z sieci według standardowej taryfy. Wprowadzenie zmian, takich jak taryfa dwustrefowa czy fotowoltaika, może znacząco te kwoty obniżyć.
Jak taryfa G12/G12w może obniżyć Twoje koszty ogrzewania nawet o 30%?
Jednym z najskuteczniejszych sposobów na obniżenie kosztów ogrzewania elektrycznego jest skorzystanie z taryfy dwustrefowej, takiej jak G12 lub G12w. Polega ona na tym, że przez część doby prąd jest tańszy (np. w nocy i wczesnym rankiem), a przez pozostałą część droższy. Wykorzystując tę różnicę, można zaprogramować kocioł elektryczny tak, aby intensywniej pracował i nagrzewał wodę w zbiorniku buforowym w godzinach tańszej taryfy. Następnie, w godzinach droższego prądu, ogrzewanie domu odbywa się zmagazynowanego ciepła. Takie rozwiązanie, zwłaszcza w połączeniu z odpowiednio dobranym buforem ciepła, może przynieść oszczędności rzędu nawet 30% rocznych kosztów ogrzewania.
Jak dobrać moc kotła elektrycznego, by nie przepłacać? Kluczowe zasady
Prawidłowy dobór mocy kotła elektrycznego to fundament efektywnego i ekonomicznego ogrzewania. Zbyt duża moc to niepotrzebne koszty zakupu i potencjalnie wyższe zużycie energii, z kolei zbyt mała moc nie zapewni komfortu cieplnego w mroźne dni.
Dlaczego przewymiarowany kocioł to błąd? Zrozumienie strat ciepła budynku
Zasada jest prosta: kocioł elektryczny o zbyt dużej mocy będzie pracował krócej, ale z większą intensywnością, co niekoniecznie przekłada się na oszczędności. Często taki kocioł będzie się włączał i wyłączał, co jest mniej efektywne energetycznie niż jego płynna praca. Co więcej, przewymiarowany kocioł to wyższy koszt zakupu i potencjalnie większe obciążenie dla instalacji elektrycznej. Kluczem do prawidłowego doboru mocy jest zrozumienie strat ciepła budynku, czyli ilości ciepła, którą dom traci do otoczenia w określonych warunkach temperaturowych. Im lepiej izolowany budynek, tym mniejsze straty i tym mniejsza moc kotła jest potrzebna.
Jak samodzielnie oszacować potrzebną moc? Wzory i praktyczne wskaźniki (W/m²)
Aby oszacować potrzebną moc kotła elektrycznego, można posłużyć się praktycznymi wskaźnikami zapotrzebowania na moc cieplną. Dla nowych, dobrze zaizolowanych budynków przyjmuje się zazwyczaj 50-70 W/m². W przypadku starszych budynków, ze słabszą termoizolacją, wskaźnik ten wzrasta do 90-110 W/m². Należy jednak pamiętać, że są to wartości szacunkowe. Precyzyjne obliczenia uwzględniają wiele czynników, takich jak rodzaj i wielkość okien, izolacja dachu i ścian, obecność wentylacji mechanicznej czy nawet preferowana temperatura w pomieszczeniach.
Gdzie szukać informacji o zapotrzebowaniu cieplnym Twojego domu?
- Świadectwo charakterystyki energetycznej: Jest to dokument określający zapotrzebowanie budynku na energię, w tym na cele grzewcze.
- Audyt energetyczny: Profesjonalny audyt dostarczy szczegółowych informacji o stratach ciepła i rekomendacjach dotyczących optymalnego systemu grzewczego.
- Projekt budowlany: W dokumentacji projektowej domu często znajdują się informacje o zapotrzebowaniu na moc cieplną.
- Doświadczony instalator: Fachowiec z odpowiednim doświadczeniem będzie w stanie ocenić potrzeby cieplne Twojego domu na podstawie oględzin i danych technicznych.
Jednofunkcyjny, dwufunkcyjny, a może akumulacyjny? Poznaj różnice, by wybrać mądrze
Rynek oferuje kotły elektryczne w różnych konfiguracjach, a wybór odpowiedniego typu zależy od indywidualnych potrzeb i specyfiki budynku. Zrozumienie różnic między nimi pozwoli podjąć świadomą decyzję.
Kocioł jednofunkcyjny proste rozwiązanie do samego C. O.
Kocioł jednofunkcyjny to najbardziej podstawowy typ urządzenia, którego zadaniem jest wyłącznie ogrzewanie budynku poprzez centralne ogrzewanie (c.o.). Jest to proste, niezawodne rozwiązanie, idealne dla domów, w których ciepła woda użytkowa jest przygotowywana w inny sposób, na przykład za pomocą podgrzewacza przepływowego lub zasobnikowego podgrzewanego oddzielnym źródłem ciepła. Jego konstrukcja jest zazwyczaj prosta, co przekłada się na niższą cenę i mniejszą awaryjność.
Kocioł dwufunkcyjny kiedy warto połączyć ogrzewanie domu i wody?
Kocioł dwufunkcyjny, jak sama nazwa wskazuje, pełni dwie funkcje: ogrzewa budynek i jednocześnie przygotowuje ciepłą wodę użytkową (c.w.u.). Działa on zazwyczaj w trybie przepływowym, co oznacza, że ciepła woda jest podgrzewana na bieżąco, gdy zostanie odkręcony kran. Jest to rozwiązanie wygodne, eliminujące potrzebę posiadania dodatkowego zasobnika na ciepłą wodę. Jednakże, w okresach szczytowego zapotrzebowania na ciepłą wodę, przepływ może być ograniczony, a temperatura wody może nie być tak stabilna, jak w przypadku kotła jednofunkcyjnego ze zbiornikiem.
Kocioł akumulacyjny ze zbiornikiem buforowym sposób na maksymalne oszczędności
Kotły akumulacyjne to zaawansowane urządzenia, które wyróżniają się możliwością magazynowania ciepła. Najczęściej współpracują ze zbiornikiem buforowym, który działa jak duży termofor. Kocioł podgrzewa wodę w buforze w okresach, gdy energia elektryczna jest tańsza (np. w nocy w taryfie G12 lub z nadwyżek z fotowoltaiki). Następnie, w ciągu dnia, ciepło z bufora jest stopniowo oddawane do instalacji c.o. i c.w.u. Takie rozwiązanie pozwala na maksymalne wykorzystanie tańszej energii i znaczące obniżenie kosztów eksploatacji, choć wymaga większej inwestycji początkowej w zbiornik buforowy.
Fotowoltaika i piec elektryczny duet idealny, który zeruje rachunki za ogrzewanie?
Połączenie instalacji fotowoltaicznej z kotłem elektrycznym to jeden z najbardziej obiecujących sposobów na znaczące obniżenie lub nawet wyzerowanie rachunków za ogrzewanie. Ten synergiczny duet pozwala na maksymalne wykorzystanie darmowej energii słonecznej.
Jak działa współpraca kotła elektrycznego z panelami fotowoltaicznymi?
Instalacja fotowoltaiczna przetwarza energię słoneczną na energię elektryczną, która może być natychmiast wykorzystana do zasilania urządzeń domowych, w tym kotła elektrycznego. Nadwyżki wyprodukowanej energii, które nie są na bieżąco zużywane, mogą być magazynowane w akumulatorach lub oddawane do sieci energetycznej (w systemie net-billing). Kiedy kocioł elektryczny potrzebuje zasilania, pobiera prąd najpierw z własnej instalacji PV. Jeśli produkcja z paneli jest niewystarczająca, system uzupełnia brakującą energię z sieci. W słoneczne dni, gdy produkcja PV jest wysoka, ogrzewanie domu może być praktycznie darmowe.
Rola bufora ciepła w magazynowaniu nadwyżek energii z PV
Zbiornik buforowy odgrywa kluczową rolę w optymalizacji współpracy kotła elektrycznego z fotowoltaiką. Pozwala on na magazynowanie nadwyżek energii elektrycznej wyprodukowanej przez panele PV w postaci ciepła. Kiedy panele produkują więcej prądu, niż jest w danej chwili potrzebne, energia ta może być wykorzystana do podgrzania wody w buforze. Następnie, w okresach mniejszego nasłonecznienia lub nocą, ciepło z bufora jest wykorzystywane do ogrzewania domu. Dzięki temu zwiększa się autokonsumpcja energii z PV, co jest korzystniejsze ekonomicznie niż oddawanie jej do sieci po niższej cenie.
Ile paneli fotowoltaicznych potrzeba, by efektywnie zasilać kocioł elektryczny?
Określenie dokładnej liczby paneli fotowoltaicznych potrzebnych do efektywnego zasilania kotła elektrycznego jest złożonym procesem, zależnym od wielu czynników. Kluczowe znaczenie ma roczne zapotrzebowanie domu na energię cieplną, które przekłada się na zapotrzebowanie na energię elektryczną. Należy również wziąć pod uwagę lokalne warunki nasłonecznienia, moc kotła elektrycznego oraz to, czy chcemy pokryć 100% zapotrzebowania na ciepło, czy tylko jego część. Ogólna zasada mówi, że im większe zapotrzebowanie na ciepło, tym większa instalacja fotowoltaiczna będzie potrzebna. Dokładna kalkulacja powinna być zawsze wykonana przez specjalistę, który uwzględni wszystkie zmienne.
Montaż i formalności co musisz wiedzieć przed instalacją kotła elektrycznego?
Instalacja kotła elektrycznego jest zazwyczaj prostsza niż w przypadku tradycyjnych kotłów na paliwa stałe czy gazowe, co wiąże się z mniejszą liczbą formalności i wymagań technicznych.
Czy potrzebujesz specjalnej kotłowni i komina?
Jedną z największych zalet kotłów elektrycznych jest brak konieczności posiadania dedykowanej kotłowni ani podłączenia do komina. Urządzenia te są kompaktowe i mogą być montowane w różnych miejscach, np. w łazience, kuchni, pralni czy nawet w szafie. Brak konieczności budowy komina znacznie obniża koszty inwestycji i ułatwia montaż, szczególnie w budynkach, gdzie wykonanie tradycyjnego komina byłoby problematyczne lub niemożliwe.
Wymagania dotyczące instalacji elektrycznej czy konieczna jest "siła" (instalacja trójfazowa)?
Wymagania dotyczące instalacji elektrycznej zależą od mocy kotła. Mniejsze kotły o mocy do kilku kilowatów mogą być zasilane ze standardowej instalacji jednofazowej (tzw. "jedna faza"). Jednak w przypadku kotłów o większej mocy, które są potrzebne do ogrzewania większych domów, konieczne jest posiadanie instalacji trójfazowej ("siła"). Zapewnia ona większą obciążalność i pozwala na bezpieczne podłączenie urządzeń o wysokim poborze mocy. Przed zakupem kotła warto sprawdzić, jakie są jego wymagania i czy istniejąca instalacja elektryczna w domu jest wystarczająca.
Przeglądy i serwis czy kocioł elektryczny jest naprawdę bezobsługowy?
Chociaż kotły elektryczne są powszechnie uważane za bezobsługowe, oznacza to przede wszystkim brak konieczności codziennego doglądania, dokładania paliwa czy czyszczenia paleniska. Niemniej jednak, jak każde urządzenie techniczne, wymagają one okresowej konserwacji. Zaleca się przeprowadzanie regularnych przeglądów technicznych co najmniej raz w roku, najlepiej przed rozpoczęciem sezonu grzewczego. Pozwoli to na sprawdzenie stanu technicznego kotła, jego podzespołów, a także na ewentualne usunięcie drobnych usterek, co zapobiegnie poważniejszym awariom i zapewni długą oraz bezproblemową pracę urządzenia.
Dofinansowanie z programu "Czyste Powietrze" jak obniżyć koszt inwestycji?
Program "Czyste Powietrze" to kluczowe wsparcie dla osób planujących wymianę starego, nieefektywnego źródła ciepła na nowocześniejsze, ekologiczne rozwiązanie, w tym na kocioł elektryczny. Dofinansowanie to może znacząco obniżyć początkowy koszt inwestycji.
Kto może ubiegać się o dotację na kocioł elektryczny w 2026 roku?
O dotację w ramach programu "Czyste Powietrze" mogą ubiegać się właściciele lub współwłaściciele domów jednorodzinnych, którzy planują wymianę przestarzałego źródła ciepła na nowe, ekologiczne. Program jest skierowany do osób fizycznych, a wysokość dofinansowania zależy od poziomu dochodów wnioskodawcy. Istnieją trzy poziomy wsparcia: podstawowy, podwyższony i najwyższy, co pozwala na dopasowanie kwoty dotacji do indywidualnych potrzeb i możliwości finansowych.
Jakie warunki trzeba spełnić, aby otrzymać pieniądze?
- Wymiana źródła ciepła: Głównym warunkiem jest likwidacja starego, nieefektywnego źródła ciepła (np. kopciucha, starego kotła gazowego) i zastąpienie go nowym, ekologicznym rozwiązaniem, takim jak kocioł elektryczny.
- Kryteria dochodowe: Poziom dofinansowania jest uzależniony od dochodów wnioskodawcy. Im niższe dochody, tym wyższe wsparcie można uzyskać.
- Termomodernizacja: W przypadku ubiegania się o wyższe poziomy dofinansowania, często wymagane jest przeprowadzenie prac termomodernizacyjnych budynku, co dodatkowo zwiększa jego efektywność energetyczną.
- Maksymalna kwota dotacji: W ramach programu "Czyste Powietrze" można uzyskać dotację w wysokości do 66 000 zł na realizację przedsięwzięcia, co obejmuje zakup i montaż nowego źródła ciepła oraz inne prace związane z modernizacją systemu grzewczego i izolacją budynku.
Kocioł elektryczny czy pompa ciepła? Porównanie, które pomoże podjąć decyzję
Wybór między kotłem elektrycznym a pompą ciepła to jedno z najczęstszych dylematów przy planowaniu nowoczesnego systemu grzewczego. Oba rozwiązania wykorzystują energię elektryczną, ale działają na odmiennych zasadach i mają różne profile opłacalności.
Koszty inwestycji: pompa ciepła vs. kocioł elektryczny z fotowoltaiką
Generalnie, koszt zakupu i instalacji pompy ciepła jest wyższy niż kotła elektrycznego. Za pompę ciepła, wraz z montażem, zapłacimy zazwyczaj od kilkunastu do kilkudziesięciu tysięcy złotych. Natomiast kocioł elektryczny, nawet w połączeniu z instalacją fotowoltaiczną o rozsądnej mocy, może okazać się inwestycją o niższym progu wejścia. Jeśli jednak porównamy kocioł elektryczny bez PV z pompą ciepła, to właśnie połączenie kotła elektrycznego z fotowoltaiką może w dłuższej perspektywie okazać się bardziej konkurencyjne cenowo pod względem całkowitych kosztów posiadania.
Koszty eksploatacji: współczynnik COP a sprawność grzałek elektrycznych
Kluczową różnicą w kosztach eksploatacji jest efektywność energetyczna. Pompy ciepła charakteryzują się wysokim współczynnikiem COP (Coefficient of Performance), który określa stosunek uzyskanej energii cieplnej do zużytej energii elektrycznej. COP na poziomie 3-5 oznacza, że z 1 kWh prądu pompa ciepła może wyprodukować 3-5 kWh ciepła. Kotły elektryczne, działając na zasadzie grzałek, mają sprawność bliską 100%, co oznacza, że z 1 kWh prądu uzyskujemy 1 kWh ciepła. Dlatego, przy standardowych taryfach, pompy ciepła są zazwyczaj bardziej ekonomiczne w eksploatacji. Jednakże, gdy kocioł elektryczny jest zasilany darmową energią z fotowoltaiki lub korzysta z taniej taryfy nocnej, jego koszty eksploatacji mogą być porównywalne, a nawet niższe.
Które rozwiązanie sprawdzi się lepiej w starym, a które w nowym budownictwie?
Pompy ciepła najlepiej sprawdzają się w nowym budownictwie, w dobrze izolowanych domach, które wymagają niskiej temperatury zasilania instalacji grzewczej (np. ogrzewanie podłogowe). W takich warunkach pompa ciepła osiąga najwyższą efektywność. W starszym budownictwie, ze słabszą izolacją i często z koniecznością ogrzewania grzejnikami pracującymi na wyższych temperaturach, pompa ciepła może być mniej efektywna lub wymagać zastosowania droższych modeli. W takich przypadkach kocioł elektryczny, zwłaszcza w połączeniu z buforem ciepła i taryfą G12, może być bardziej praktycznym i tańszym w instalacji rozwiązaniem, choć jego koszty eksploatacji mogą być wyższe niż w przypadku pompy ciepła w idealnych warunkach.
Dla kogo piec elektryczny CO to najlepszy wybór? Podsumowanie kluczowych scenariuszy
Mimo pewnych wad związanych z kosztami eksploatacji, kocioł elektryczny znajduje swoje nisze, w których stanowi optymalne rozwiązanie grzewcze. Kluczem jest dopasowanie technologii do specyfiki budynku i indywidualnych potrzeb.
Scenariusz 1: Nowoczesny, mały dom energooszczędny
Dla właścicieli nowych, bardzo dobrze zaizolowanych domów o niewielkiej powierzchni, kocioł elektryczny może być doskonałym wyborem. Takie budynki mają niskie zapotrzebowanie na energię cieplną, co oznacza, że nawet przy standardowych taryfach za prąd, koszty ogrzewania nie będą astronomiczne. Dodatkowo, kompaktowe rozmiary kotła i brak konieczności budowy komina są dużymi atutami w nowoczesnym budownictwie, gdzie przestrzeń jest często cenniejsza.
Scenariusz 2: Dom z istniejącą instalacją fotowoltaiczną
Jeśli Twój dom jest już wyposażony w działającą instalację fotowoltaiczną, kocioł elektryczny staje się niemal idealnym rozwiązaniem grzewczym. Wyprodukowana przez panele energia słoneczna może być wykorzystana do zasilania kotła, co praktycznie zeruje koszty ogrzewania. W połączeniu z buforem ciepła, który magazynuje nadwyżki energii, można osiągnąć maksymalną autokonsumpcję i niezależność energetyczną. Jest to scenariusz, w którym kocioł elektryczny w pełni pokazuje swój potencjał ekonomiczny.
Przeczytaj również: Jaka moc kotła na ekogroszek? Sprawdź, jak uniknąć błędów przy wyborze
Scenariusz 3: Mieszkanie lub dom letniskowy bez dostępu do gazu
W przypadku niewielkich mieszkań lub domków letniskowych, gdzie nie ma możliwości podłączenia do sieci gazowej, a ogrzewanie na paliwo stałe jest niepraktyczne, kocioł elektryczny stanowi bardzo dobre rozwiązanie. Jego prosta instalacja, kompaktowe rozmiary i brak konieczności składowania paliwa czynią go wygodnym wyborem. W takich sytuacjach, nawet przy standardowych taryfach, koszty ogrzewania są zazwyczaj akceptowalne ze względu na niewielką powierzchnię do ogrzania.
